Τετάρτη 4 Φεβρουαρίου 2026

Το Τριώδιο

 

Το Τριώδιο είναι η προπαρασκευαστική περίοδος πριν τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή. Είναι η εποχή που τρώμε περισσότερο απ' όσο συνήθως, πηγαίνουμε σε πάρτι μασκέ ή και όχι και τόσο μασκέ όπου και πίνουμε περισσότερο απ' όσο συνήθως. Ξεκινά από την Κυριακή του Τελώνου και του Φαρισαίου και τελειώνει τη Κυριακή της Τυρινής. Μετά έρχεται η Καθαρά Δευτέρα, η έναρξη της Σαρακοστής, η οποία είναι και η μέρα κατά την οποία και πάλι τρώμε και πίνουμε περισσότερο απ' όσο συνήθως αλλά νηστίσιμα. Κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής -πιο επίσημα της Μεγάλης Τεσσαρακοστής- νηστεύουμε στα χαρτιά οι περισσότεροι (ή δε νηστεύουμε ούτε καν στα χαρτιά) και τρώμε κανονικά, όπως συνήθως.

Στα πιο εκκλησιαστικά το Τριώδιο είναι η εποχή που προβάλλονται αξίες άγνωστες και στους κληρικούς και τους λαϊκούς, όπως ταπείνωση, μετάνοια, αλληλεγγύη, αγάπη και άλλα παρόμοια. Ούτε εμείς που τα λέμε από άμβωνος τα κάνουμε(οι περισσότεροι έχουμε και μια κάποια αλλεργία στα παραπάνω) ούτε και ο κόσμος που τα ακούει ενδιαφέρεται γι' αυτά. Μάλλον ενδιαφέρεται ο κόσμος στο βαθμό που δεν αγγίζουν το ατομικό ή οικογενειακό του συμφέρον. Δηλαδή καθόλου. 

Είναι επίσης η εποχή που οι πιστοί χριστιανοί εκφράζουν απερίφραστα την ενόχληση και αποδοκιμασία για όσους καρναβαλίζονται, την ίδια ώρα που εμείς άνετα καννιβαλίζουμε τους συνανθρώπους μας δικούς μας και ξένους. Είναι η εποχή που φοράμε την μάσκα τους ευσεβούς και κατηγορούμε εκείνους που φοράνε μάσκες ντόμινο, κλόουν και διάφορων ζώων ή άλλων χαρακτήρων. 

Γενικά το Τριώδιο είναι η εποχή που θα έπρεπε να είμαστε όλοι κάπως μαζεμένοι αφού είναι η κατ' εξοχήν εποχή που τα ευαγγελικά κείμενα που διαβάζονται στις εκκλησίες μας μιλάνε για τα δύο μεγαλύτερα κακά που φωλιάζουν στην ανθρώπινη ψυχή. Την περηφάνεια και την υποκρισία αλλά εμείς δεν τα ακούμε καθώς έχουμε το μυαλό μας στο πότε θα έρθει η Τσικνοπέμπτη για να φάμε -ε, το έχετε καταλάβει πια- περισσότερο απ' όσο συνήθως. Ίσως και λίγο περισσότερο από περισσότερο απ' όσο συνήθως. 

Θα μπορούσε να είναι και μια εποχή που θα δούμε καθαρότερα τον εαυτό μας υπό το πρίσμα της παραβολής του Τελώνου και του Φαρισαίου και θα πάψουμε να είμαστε τόσο αυτοδικαιωτικοί. Θα μπορούσε να είναι η εποχή που η παραβολή του Ασώτου θα μας βοηθήσει να δούμε καθαρότερα την πορεία της ζωής μας και να την διορθώσουμε. Ίσως η περίοδος που διαβάζοντας την περικοπή για τη Δευτέρα Παρουσία θα καταλάβουμε πως θα κριθούμε με κριτήριο το πόσο και αν ενδιαφερθήκαμε για τους συνανθρώπους μας, ειδικά τους πιο αδύναμους και τους πιο περιθωριοποιημένους και όχι με το πόσες εδαφιαίες μετάνοιες κάναμε. Τέλος θα μπορούσε να είναι η περίοδος που κατανοούμε πως ο θησαυρός, ο μόνος που έχει σημασία είναι η ψυχή μας και η καλλιέργειά της και όχι τα καταναλωτικά αγαθά που τρίβουμε στη μούρη των συγγενών και των φίλων μας και πως αν ασχοληθούμε με τον πραγματικό αυτό θησαυρό θα κάνουμε και τον κόσμο μας καλύτερο. 

Δεν είναι όμως. Είναι μια εποχή που θα αντιμετωπιστεί μάλλον φολκλορικά, όπως και η επερχόμενη Σαρακοστή, μέχρι την αποκορύφωση των θρησκευτικών φολκλορικών εκδηλώσεων τη Μεγάλη Εβδομάδα...

Είναι μια εποχή που οι μάσκες πέφτουν με την ίδια ευκολία που φοριούνται.

All Them Witches - Diamond

 


Τρίτη 3 Φεβρουαρίου 2026

Σιωπή...

 


Και πάλι σιωπήσαμε. Και πάλι αποτύχαμε στο έργο μας. Και πάλι αρνηθήκαμε τον προφητικό μας ρόλο(προφήτης είναι αυτός που ενώπιον Θεού και ανθρώπων μιλάει για την αλήθεια, όχι αυτός που προβλέπει το μέλλον)... Μείναμε στη σιωπή. Όχι στη σιωπή της προσευχής ή της παρακλήσεως. Στην ένοχη σιωπής που δεν θέλει να ενοχλήσει τους ισχυρούς. Η σιωπή που δε γίνεται σημείο μετάνοιας αλλά μάλλον δείγμα σύμπραξης και συνενοχής. Πέντε οικογένειες θρηνούν τις μητέρες, τις συζύγους, τις αδερφές, τις κόρες κι εμείς δεν είπαμε κουβέντα. Ένας από εμάς. Κλειστήκαμε για άλλη μια φορά στην ασφάλεια των ναών μας και κρύψαμε τις φωνές μας πίσω από τις ψαλμωδίες. Ντύσαμε τη δειλία μας με τα άμφιά μας και εκφωνήσαμε λόγους κενούς ξανά. Όσο όμως αφήνουμε την αποστολή που ο ίδιος ο Θεός μας έχει αναθέσει, κάποια στιγμή ίσως -μάλλον σίγουρα-  θα μας αφήσει κι Αυτός λίγο προς παιδαγώγηση...

Don't Fear The Reaper - Candlemass

 


Δευτέρα 2 Φεβρουαρίου 2026

Η Υπαπαντή του Κυρίου

 


Δύο άνθρωποι -από τους τόσους- αναγνώρισαν τον Ιησού όταν βρέφος Τον έφεραν στον ναό η Μαρία και ο Ιωσήφ. Ο δίκαιος και ευλαβής Συμεών, ειδοποιημένος από το Άγιο Πνεύμα, ο οποίος είχε λάβει την υπόσχεση πως δε θα πεθάνει πριν να δει τον Λυτρωτή των ανθρώπων  να έρχεται στον κόσμο και η Άννα, προφήτισσα η οποία έμεινε χήρα νωρίς και πέρασε όλη της τη ζωή με προσευχή και νηστεία. Ο πρώτος είπε στην Παναγία για το παιδί αυτό: «Να, αυτός προορίζεται για πτώση και ανάσταση πολλών στον Ισραήλ και για σημείο που θα προκαλεί αντιλογία· και τη δική σου ψυχή θα τη διαπεράσει ρομφαία, ώστε να αποκαλυφθούν οι διαλογισμοί πολλών καρδιών» ενώ η δεύτερη "δοξολογούσε τον Κύριο και μιλούσε γι’ αυτόν σε όλους όσοι περίμεναν τη λύτρωση στην Ιερουσαλήμ".

Και οι δυο θεωρούνταν από τους ιερείς του ναού, λίγο πολύ, σαλεμένοι. Γέροι που παραληρούσαν. Κι όμως αυτοί οι δυο γέροι μας χαρίζουν μια ματιά στο τι έχει πραγματικά αξία. Μας δείχνουν πώς πλησιάζεται ο Θεός. Με ευλάβεια, με προσευχή, με νηστεία, με δικαιοσύνη αλλά κυρίως με δυο άλλα πράγματα. Με μια ανοιχτή αγκαλιά και με υπέρβαση της λογικής του κόσμου. 

Ο Χριστός, το δεύτερο πρόσωπο της Αγίας Τριάδος, ο Προαιώνιος Λόγος, έγινε άνθρωπος και ήρθε στον κόσμο όχι ως ένας ισχυρός θεός με κεραυνούς και όπλα αλλά ως ένας ευάλωτος Θεός. Ως ένας Θεός που δεν εξουσιάζει, δεν επιβάλλεται αλλά περιμένει από εμάς να Τον δεχτούμε. Αναμένει να Τον προσκαλέσουμε, να Τον φιλοξενήσουμε, να Τον αγκαλιάσουμε. Τελικά αυτό είναι το σημείο αντιλεγόμενο. όχι οι αφόρητα βαρετές συζητήσεις για το αν είναι ή δεν είναι Θεός, Μεσσίας, Λυτρωτής. Αλλά αν τελικά θα Τον αγκαλιάσουμε ή όχι. Αν θα βρούμε ένα μέρος στη ζωή μας, μέσα μας για να Τον φιλοξενήσουμε. 

Και όχι. Όσο παραμένουμε εγκλωβισμένοι στη λογική και τη σοφία του κόσμου δεν θα Τον δεχτούμε. Αυτό δε σημαίνει ότι πρέπει να απορρίψουμε τα δύο παραπάνω. Ούτε αυτό είναι σωστό. Αλλά θα πρέπει -όπως ο Συμεών και η Άννα- να τα ξεπεράσουμε. Να τα υπερβούμε. Όχι να τα διαγράψουμε.

Να ακούσουμε τα λόγια των δύο αυτών προφητών, να τα βάλουμε στην καρδιά μας και να γίνουν αυτά η αφορμή να υποδεχτούμε εκεί το μικρό αυτό Παιδί. Και να το αφήσουμε να μεγαλώσει και να δυναμώσει μέσα μας. Και να αφήσουμε κι εμείς τη χάρη του Θεού να έρθει πάνω μας. 

Below - Suffer in Silence

 


Κυριακή 1 Φεβρουαρίου 2026

Κυριακή Τελώνου και Φαρισαίου


 

"Δύο άνθρωποι ανέβηκαν στον Ναό, για να προσευχηθούν. Ο ένας ήταν Φαρισαίος και ο άλλος Τελώνης. Ο Φαρισαίος στάθηκε επιδεικτικά στο μέσον του Ναού κι άρχισε να προσεύχεται ως εξής: «Θεέ μου, σ’ ευχαριστώ που δεν είμαι σαν τους άλλους ανθρώπους, άρπαγας, άδικος, μοιχός, ή και σαν αυτόν τον τελώνη. Εγώ νηστεύω δυο φορές την εβδομάδα, και δίνω στον ναό το ένα δέκατο από τα εισοδήματά μου».

Αντίθετα ο Τελώνης στεκόταν πίσω, παράμερα, και δεν τολμούσε ούτε τα μάτια του να σηκώσει στον ουρανό. Χτυπούσε το στήθος του και έλεγε: «Θεέ μου, σπλαχνίσου με τον αμαρτωλό». Σας βεβαιώνω ότι έφυγε για το σπίτι του συμφιλιωμένος με τον Θεό ο τελώνης. Αυτού την προσευχή άκουσε ο Θεός. Γιατί όποιος υψώνει τον εαυτό του θα ταπεινωθεί κι όποιος τον ταπεινώνει θα υψωθεί."

Η σημερινή παραβολή δεν είναι μόνο ένα κάλεσμα στην ταπείνωση. Δεν είναι μόνο μια υπενθύμιση πως η περηφάνια είναι η μητέρα όλων των κακών. Από αυτή ξεκινά η πλεονεξία, από αυτή γεννιέται η οργή, από αυτή πηγάζει η αδικία, ο φθόνος, η εκμετάλλευση, ο φόνος. Όταν θεωρούμε πως είμαστε καλύτεροι από τους άλλους θεωρούμε πως έχουμε και δικαίωμα να τους εκμεταλλευτούμε, να τους αδικήσουμε και οπωσδήποτε να έχουμε καλύτερη θέση από όλους. Και θα κάνουμε τα πάντα -μα τα πάντα- για να αποκτήσουμε ό,τι θεωρούμε πως μας ανήκει. 

Η παραβολή αυτή είναι στην πραγματικότητα ένα κήρυγμα εναντίον της ανοησίας. Γιατί τι άλλο είναι παρά ανόητος αυτός που έχει μεγάλη ιδέα για τον εαυτό του; Τι άλλο παρά ανόητος μπορεί να χαρακτηριστεί αυτός που θα θεωρεί τον εαυτό του ανώτερο και θα υποτιμά τους άλλους συνανθρώπους του νομίζοντας πως μπορεί να κοροϊδέψει πρώτα τον θεό και έπειτα τον εαυτό του. Όπως ο Φαρισαίος της παραβολής. 

Πώς να κοροϊδέψεις τον Θεό που σε δημιούργησε, που σου έδωσε ζωή; Που σε γνωρίζει πιο καλά κι από τον εαυτό σου; 

Αλλά και τον εαυτό σου δεν μπορείς να τον κοροϊδέψεις. Ίσως να τον ξεγελάσεις μόνο προσωρινά. Βαθιά μέσα σου πάντα θα ξέρεις ποιος είσαι και τι κρύβεις. 

Και τέλος, η παραβολή του Τελώνου και του Φαρισαίου είναι μια κλήση για σιωπή. Σήμερα, μόνο σήμερα, μόνο για μία μέρα, ας μην ανυψώσουμε τον εαυτό μας υποτιμώντας τους άλλους. Ας μην κατηγορήσουμε τους συνανθρώπους μας για τα δικά τους ελαττώματα αλλά ας εξετάσουμε τα δικά μας. Ας μη φωνάξουμε ότι ο κόσμος πρέπει να αλλάξει αλλά ας αποφασίσουμε ήσυχα να αλλάξουμε τον δικό μας εσωτερικό κόσμο. Τούτο το βήμα -το μικρό κι ασήμαντο- θα διαπιστώσουμε ότι κάνει μεγάλη διαφορά. 

Γιατί δεν θα το κάνουμε μόνοι μας. Θα έχουμε πάντα δίπλα μας τον Θεό, αφού πράττοντας έτσι, κάνουμε το θέλημά μας, θέλημά Του.


*πίνακας του Bryn Gillette

Ανησυχία των Χριστιανών στο Καμισλί μετά τις επιθέσεις του Συριακού Στρατού

 


https://www.rudaw.net/english/middleeast/syria/310120262

ΚΑΜΙΣΛΙ, Συρία – Οι Χριστιανοί κάτοικοι στο Καμισλί της βορειοανατολικής Συρίας (Ροζάβα) δηλώνουν ότι οι ανησυχίες τους για την ασφάλεια αυξάνονται, μετά τις πρόσφατες επιθέσεις του Συριακού Αραβικού Στρατού στην κουρδική περιοχή.


Μέλη της χριστιανικής κοινότητας της πόλης δήλωσαν στο δίκτυο Rudaw ότι ο φόβος έχει ωθήσει πολλούς να εκκλησιάζονται συχνότερα.


«Οι Χριστιανοί σε αυτή την επαρχία φοβούνται πάντα, γιατί είμαστε ένας λαός που δεν αγαπά τους πολέμους, δεν αγαπά τους σκοτωμούς· αγαπάμε την ειρήνη, ζούμε αρμονικά μαζί, εμείς και οι Κούρδοι», δήλωσε ο Malki Somi, κάτοικος του Καμισλί.


Η κατάσταση στο μέτωπο


Ο Συριακός Αραβικός Στρατός και παρατάξεις που συνδέονται με τη Δαμασκό, σε μια ευρείας κλίμακας επίθεση αυτόν τον μήνα, κατέλαβαν μεγάλες εκτάσεις εδαφών και υποδομές ζωτικής σημασίας που ελέγχονταν από τον de facto στρατό της Ροζάβα — τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF).


Οι συγκρούσεις ανάγκασαν τις μονάδες των SDF να αποσυρθούν από διάφορες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων:


Γειτονιών με κουρδική πλειοψηφία στο Χαλέπι.


Τμημάτων της επαρχίας Χασάκα.


Περιοχών στο Ντέιρ εζ-Ζορ και τη Ράκκα.


Σύμφωνα με εκτιμήσεις των Ηνωμένων Εθνών, περίπου 100.000 άνθρωποι —στην πλειονότητά τους Κούρδοι— έχουν εκτοπιστεί λόγω των μαχών.


Ανθρωπιστική κρίση και Εκκλησία


Ο Somi ανέφερε ότι έχει αποχωριστεί τα παιδιά του, τα οποία ζουν στο εξωτερικό εδώ και αρκετά χρόνια, και εξέφρασε την ελπίδα ότι οι τρέχουσες εντάσεις δεν θα τον εμποδίσουν να παραμείνει κοντά στην ευρύτερη οικογένειά του στη Ροζάβα.


Στις Συριακές (Συριακές Ορθόδοξες/Καθολικές) εκκλησίες της πόλης, ο κλήρος πραγματοποίησε ειδικές δεήσεις για τους πληγέντες από την πρόσφατη βία, καθώς και για τους αμάχους σε όλη την περιοχή, ανεξαρτήτως θρησκεύματος.


«Οι βομβαρδισμοί, ο πόλεμος, οι ξυλοδαρμοί και οι δολοφονίες ανησυχούν τους πάντες, φυσικά, όχι μόνο τους Χριστιανούς», δήλωσε ο πατήρ Abdulmasih Youssef.


Παράλληλα, οι εκκλησίες στο Καμισλί έχουν ξεκινήσει προσπάθειες παροχής βοήθειας για τη στήριξη των εκτοπισμένων οικογενειών στην πόλη, με τα μέλη της κοινότητας να συνεισφέρουν εφόδια και δωρεές.


Μια κοινότητα σε συρρίκνωση


«Πραγματικά, αυτή η κατάσταση είναι πολύ, πολύ δύσκολη για όλο τον κόσμο. Για 15 χρόνια υπομείναμε και ελπίζαμε ότι η κατάσταση θα βελτιωνόταν και θα απελευθερωνόμασταν, αλλά όλα έγιναν το αντίθετο. Η κατάσταση είναι καταστροφική και φέρνει δάκρυα», δήλωσε η Shmoni Abdulahad.


Οι Χριστιανοί, συμπεριλαμβανομένων των Συριακών, Αρμενικών και Ασσυριακών κοινοτήτων, αποτελούν εδώ και καιρό μέρος του πληθυσμού του Καμισλί. Ο αριθμός τους, που πριν από την έκρηξη του εμφυλίου πολέμου στη Συρία υπολογιζόταν σε περίπου 40.000, πιστεύεται ότι έχει πλέον μειωθεί περίπου στο μισό.

Lightbringer of Sweden - Fallen Angels

 


Σάββατο 31 Ιανουαρίου 2026

Διαστρέβλωση

 


Δεν θα ασχολιομουν με το παρακάτω γιατί γενικά δεν θέλω να χάνω το χρόνο μόνο με βλακείες αλλά για μια φορά είπα να κάνω εξαίρεση. Κοιτάξτε πώς δουλεύουν αυτοί οι τύποι... Παίρνουν από ένα απόσπασμα ενός λόγου κάποιου Αγίου, ένα ακόμα πιο μικρό απόσπασμα και το παρουσιάζουν σαν διδασκαλία του Αγίου ή του Αποστόλου ή οποιουδήποτε άλλου. Για παράδειγμα. Χθες των Τριών Ιεραρχών ανέβηκε και η φωτογραφία που βλέπετε. Αυτό είναι απόσπασμα από τον ένατο κανόνα του Μ.Βασιλειου. Στον κανόνα αυτόν, παραθέτει τι ίσχυε στην καθημερινή ζωή και στην εκκλησιαστική για τη γυναίκα και το καυτηριάζει αντιπαραβάλλοντας την οπτική του Ευαγγελίου. Πώς παρουσιάζεται από διάφορους κουτοπονηρους και γίνεται πιστευτό από τους ανόητους που τσιμπάνε; Πως αυτή είναι θέση του Μ. Βασιλείου. Πλήρης διαστρέβλωση. Και το ίδιο γίνεται και με άλλα θέματα. Η πρακτική αυτή δεν είναι καινούρια και έχει υιοθετηθεί από πολλά χρόνια από διάφορες ομάδες είτε αιρετικές είτε νεοπαγανιστικες είτε new age πνευματικότητας (εντελώς τυχαία όλα αυτά αν ψάξετε τη ροή του χρήματος οδηγούν στις ΗΠΑ). Σήμερα με το διαδίκτυο αυτά εξαπλώνονται πιο γρήγορα αλλά μπορούν και να ελεγχθούν πιο εύκολα... Βρίσκεις το πλήρες κείμενο, το αντιγράφεις, χρησιμοποιείς και ένα εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης και μαθαίνεις περί τίνος πρόκειται πραγματικά... Αλλά, όπως είπε και ο σύντροφός Κουτσουμπας, αυτοί είστε.


Κανείς δεν ταϊζει...



Λοιπόν, επειδή κι αυτό παίζει πολύ στο ελληνικό διαδίκτυο. Κανένας εργοδότης δεν "ταΐζει" κανέναν εργαζόμενο. Ο εργαζόμενος αμείβεται για την εργασία του και συνήθως λιγότερο από όσο πρέπει. Γιατί μπορεί ο εργοδότης να βάζει κεφάλαια (το πού τα βρήκε το αφήνω) και τις ιδέες αλλά χωρίς εργαζόμενους, υπαλλήλους και εργάτες, θα ήθελα πολύ να δω τι ακριβώς θα πετύχαινε. Δεν είναι δυνατόν το 2026 σε αυτή τη χώρα να μην έχουμε ακόμα μάθει ότι χωρίς τους εργαζόμενους δεν υπάρχει καμία οικονομική δραστηριότητα και κανένα κέρδος και να θεωρούμε ότι οι εργοδότες "ταΐζουν" κόσμο...


Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026

Η Φύση του Ιμπλίς και η Καταγωγή του




Οι παραδόσεις που παραθέτει ο Αγιατολάχ Τζαβαντί Αμουλί στο Tafsir al-Tasnim παρέχουν μια λεπτομερή και πολυδιάστατη εικόνα του Ιμπλίς, προσφέροντας γνώση για την προέλευση, τη φύση και τη συμπεριφορά του. Αυτές οι αφηγήσεις αποσαφηνίζουν τις διαφορές μεταξύ του Ιμπλίς και των αγγέλων, δίνοντας έμφαση στο μοναδικό του υπόβαθρο και την τελική του πτώση λόγω αλαζονείας και φθόνου.

Σύμφωνα με τις αφηγήσεις, ο Ιμπλίς κατοικούσε ανάμεσα στους αγγέλους στον ουρανό, λατρεύοντας τον Θεό μαζί τους. Ωστόσο, παρά το γεγονός ότι βρισκόταν μαζί με τους αγγέλους, δεν ήταν ένας από αυτούς. Ανήκε στα Τζίνι, ένα ξεχωριστό δημιούργημα φτιαγμένο από φωτιά, σε αντίθεση με τους αγγέλους, οι οποίοι δημιουργήθηκαν από φως. Αυτή η διάκριση έγινε φανερή όταν ο Θεός διέταξε τους αγγέλους να προσκυνήσουν τον Αδάμ. Ενώ οι άγγελοι υπάκουσαν, ο Ιμπλίς αρνήθηκε, αποκαλύπτοντας τον φθόνο και την αλαζονεία που ήταν κρυμμένα μέσα του. Οι άγγελοι, που τον θεωρούσαν δικό τους, συνειδητοποίησαν εκείνη τη στιγμή ότι ήταν θεμελιωδώς διαφορετικός.

Οι αφηγήσεις περιγράφουν τον Ιμπλίς ως ένα ον που κάποτε κατείχε εξέχουσα θέση. Ορισμένες αναφορές αναφέρουν ότι ήταν θησαυροφύλακας στον Παράδεισο, ηγέτης μεταξύ των Τζίνι, ακόμη και διοικητής στρατιών που πολέμησαν επαναστατημένα Τζίνι στη γη. Αυτό το ιστορικό επιτυχίας και διάκρισης συνέβαλε στην υπερηφάνεια και την αυτοαπάτη του, οδηγώντας τον να πιστέψει ότι ήταν ανώτερος από τον Αδάμ. Όταν ο Θεός ενημέρωσε τους αγγέλους για την πρόθεσή Του να δημιουργήσει έναν «τοποτηρητή» (χαλίφη) στη γη, η κρυμμένη αλαζονεία του Ιμπλίς άρχισε να βγαίνει στην επιφάνεια.

Η άρνηση του Ιμπλίς να προσκυνήσει είχε τις ρίζες της στην αντίληψή του περί ανωτερότητας. Επιχείρησε να δικαιολογηθεί λέγοντας: «Με δημιούργησες από φωτιά και αυτόν από πηλό», υπονοώντας ότι η πύρινη προέλευσή του ήταν ανώτερη από τη γήινη σύσταση του Αδάμ. Αυτός ο συλλογισμός υπογραμμίζει την ελαττωματική κατανόηση του Ιμπλίς για τη θεϊκή σοφία και την αδυναμία του να αναγνωρίσει την εγγενή αξία της δημιουργίας του Αδάμ, η οποία ήταν εμποτισμένη με το πνεύμα του Θεού.

Οι αφηγήσεις ρίχνουν επίσης φως στο αρχικό όνομα και την ταυτότητα του Ιμπλίς. Στον ουρανό ήταν γνωστός ως al-Ḥārith ή Ḥabāb. Μετά την ανυπακοή του και την πτώση του από το θείο έλεος, ονομάστηκε Ιμπλίς, ένας όρος που προέρχεται από το iblās (απελπισία), υποδηλώνοντας την έλλειψη ελπίδας του να κερδίσει ποτέ ξανά το έλεος του Θεού. Αυτή η αλλαγή ονόματος αντανακλά τη μεταμόρφωση της κατάστασης και της ουσίας του, σηματοδοτώντας την πτώση του στο να γίνει το απόλυτο σύμβολο της ανταρσίας και της παραπλάνησης.

Ο Αγιατολάχ Τζαβαντί Αμουλί υπογραμμίζει τη διπλή φύση των αλληλεπιδράσεων του Ιμπλίς με τις θείες εντολές. Ενώ εξωτερικά υπάκουε στον Θεό για μεγάλο χρονικό διάστημα, λατρεύοντας και εμφανιζόμενος ως ένας από τους αγγέλους, η εσωτερική του πραγματικότητα απείχε πολύ από την αγνή αφοσίωση. Οι εξωτερικές του πράξεις κάλυπταν την εσωτερική αλαζονεία και τον φθόνο του, τα οποία έγιναν φανερά όταν δοκιμάστηκε με την εντολή να προσκυνήσει τον Αδάμ.

Το Κοράνι επιβεβαιώνει τη φύση του Ιμπλίς ως Τζίνι, διακριτού από τους αγγέλους, μέσω του εδαφίου: «Ήταν από τα Τζίνι, έτσι επαναστάτησε ενάντια στην εντολή του Κυρίου του» (18:50). Ενώ ορισμένοι λόγιοι έχουν συζητήσει τη σχέση μεταξύ αγγέλων και Τζίνι, η Κορανική οπτική επιβεβαιώνει την ουσιαστική τους διαφορά. Η συμπεριφορά και η επαναστατικότητα του Ιμπλίς στερεοποιούν περαιτέρω αυτή τη διάκριση, καθώς οι πράξεις του έρχονται σε έντονη αντίθεση με το αλάθητο και την υπακοή των αγγέλων.

Μια παράδοση που αφηγείται ο Ιμάμης Αλή (α.σ.) απεικονίζει την κυριαρχία του Ιμπλίς πάνω στις καρδιές των παραπλανημένων. Περιγράφει πώς ο Ιμπλίς «φωλιάζει και γεννά αυγά στα στήθη τους», υποδηλώνοντας τον πλήρη έλεγχό του πάνω στις σκέψεις και τις πράξεις τους. Αυτά τα άτομα γίνονται προεκτάσεις του Ιμπλίς, βλέποντας με το δικό του όραμα, μιλώντας με τη δική του γλώσσα και ενεργώντας υπό την επιρροή του. Αυτή η μεταφορά δείχνει τις βαθιές συνέπειες της υποκύψης στην αλαζονεία και την ανυπακοή.

Οι αφηγήσεις τονίζουν επίσης τη σημασία της εγρήγορσης ενάντια σε χαρακτηριστικά όπως η αλαζονεία και ο φθόνος, που οδήγησαν στην πτώση του Ιμπλίς. Ο Ιμάμης αλ-Σαντίκ (α.σ.) προειδοποιεί ενάντια στον θυμό, αποκαλώντας τον «το κλειδί για κάθε κακό». Ο θυμός, ο φθόνος και η αλαζονεία είναι οι πύλες μέσω των οποίων ο Ιμπλίς επηρεάζει την ανθρώπινη συμπεριφορά.

Παρά την πολυπλοκότητα του υπόβαθρου του Ιμπλίς, το κυρίαρχο μήνυμα είναι σαφές: η εξέγερσή του πηγάζει από τα εσωτερικά του ελαττώματα και την άρνησή του να αποδεχθεί τη θεία σοφία. Η ιστορία του και η τελική του πτώση χρησιμεύουν ως προειδοποίηση προς την ανθρωπότητα για τους κινδύνους της υπερηφάνειας, της αυτοαπάτης και της ανυπακοής. Αντίθετα, το μονοπάτι προς τη θεία χάρη απαιτεί ταπεινοφροσύνη, υποταγή στις εντολές του Θεού και εξαγνισμό της ψυχής.

Εν κατακλείδι, ο Ιμπλίς αποτελεί ένα παράδειγμα προς αποφυγή για το πώς η αλαζονεία και ο φθόνος μπορούν να οδηγήσουν ακόμη και ένα ον με μεγάλες δυνατότητες στην οριστική καταστροφή. Η ιστορία του υπενθυμίζει στην ανθρωπότητα την ανάγκη να επιδιώκει την ταπεινότητα και την υπακοή.

Οι Τρεις Ιεράρχες σήμερα...

 



Οι Τρεις Ιεράρχες, τους οποίους λέμε πως τιμούμε σήμερα θεωρούνται οι προστάτες της παιδείας. Και εορτάζοντάς τους ως τέτοιους, τους προσβάλλουμε μάλλον παρά τους αποδίδουμε τιμή. 

Στην πραγματικότητα τους προσβάλλουμε με την ίδια την κοινωνική και πολιτική ζωή που έχουμε αφήσει να υπάρχει με αυτή τη μορφή στον τόπο μας...

Οι Τρεις Ιεράρχες, θα τα πω πολύ επιγραμματικά, ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ο Μέγας Βασίλειος και ο Γρηγόριος ο Θεολόγος, είχαν ένα πολύ συγκεκριμένο όραμα για την παιδεία και την κοινωνία. 

Θεωρούσαν πως η κατοχή πλούτου είναι έγκλημα όταν δεν μοιράζεται και στους φτωχούς, πως η πλεονεξία των ισχυρών είναι η αιτία όλων των πολέμων, πως η κοινοκτημοσύνη είναι ο μόνος τρόπος για να πάψουν οι συγκρούσεις, πως οι εργοδότες που δεν πλήρωναν τους εργαζομένους τους όσο έπρεπε είναι όμοιοι με δολοφόνοι και πως οι τότε νόμοι αδικούσαν τις γυναίκες -αφού τους είχαν γράψει άντρες- και υπενθύμιζαν ότι ενώ και ο Αδάμ και η Εύα ξεγελάστηκαν από τον διάβολο- ο Χριστός, η σωτηρία μας δηλαδή, ήρθε μέσω της γυναίκας στη γη. 

Αντιτάχθηκαν σε Αυτοκράτειρες, σε απεσταλμένους του Αυτοκράτορα και σε βαθιά ριζωμένες αντιλήψεις της κοινωνίας. Δε δίστασαν να πουλήσουν ακόμα και εκκλησιαστικά σκεύη και πολύτιμα αντικείμενα για να μπορέσουν να εφαρμόσουν το κοινωνικό τους πρόγραμμα με νοσοκομεία, πτωχοκομεία, γηροκομεία, ορφανοτροφεία, συσσίτια και άλλες δράσεις. 

Υποστήριζαν πως η παιδεία πρέπει να βοηθά τους μαθητές να ολοκληρώνουν τη προσωπικότητά τους ώστε αυτοβούλως να μπορούν να πλησιάσουν τον Θεό, πως τον δάσκαλο και τον μαθητή πρέπει να τους συνδέει πνεύμα αγάπης και πως οι μαθητές μέσω της παιδείας θα μαθαίνουν τον πολιτισμό τους, θα πετύχουν την πνευματική τους μεταμόρφωση και κυρίως, θα μάθουν να είναι ελεύθεροι άνθρωποι. 

Σήμερα, εμείς ζούμε σε μια κοινωνία που μόνο το κέρδος μετρά, που οι ανισότητες θεωρούνται σχεδόν ευπρόσδεκτες και όχι απλά φυσιολογικές -αυτό μας μαθαίνουν, με αυτό μας βομβαρδίζουν καθημερινά τα μέσα, το δίκιο του ισχυρού είναι το μόνο που υπάρχει και η πλεονεξία θεωρείται αρετή. 

Στη δε παιδεία, τα παιδιά μαθαίνουν πως να καλοπιάνουν τους δασκάλους τους, αργότερα μαθαίνουν να τους υποτιμούν και να τους γράφουν...όπου τους γράφουν, εκπαιδεύονται σαν σκυλάκια ώστε να καλύψουν τις ανάγκες ου επιχειρηματικού κόσμου με διάφορες ειδικότητες αντί να μορφώνονται πραγματικά και τελικά η διαμόρφωση της προσωπικότητας αφήνεται στο διαδίκτυο. Και αυτό είναι το σύστημα παιδείας που προωθείται σήμερα. 

Όσο για την Εκκλησία...η απόσταση που μας χωρίζει από την κοινωνία είναι ώρες ώρες τρομακτική παρά τις όποιες εξαιρέσεις. Επιδειξιομανία, λόγοι χωρίς περιεχόμενο και ουσία και παρελθοντολαγνεία μας χαρακτηρίζουν κυρίως. 

Και αφού κάναμε τις συγκρίσεις τώρα ας τις αξιοποιήσουμε. Τώρα που είδαμε πως υπάρχει ένα όραμα, κάτι διαφορετικό για την παιδεία, την κοινωνία και την Εκκλησία, και που εφαρμόστηκε, δεν έμεινε στα χαρτιά, ας το αναζητήσουμε. Ας κοιτάξουμε να το πραγματοποιήσουμε. Ας ταράξουμε συθέμελα και την κοινωνία και την παιδεία και την Εκκλησία μήπως και ξυπνήσουμε από τον λήθαργο της παρακμής μας. 

Και αν σε αυτό -το δύσκολο μα και ωραίο έργο- δεν είναι μπροστάρηδες οι νέοι, δεν ξέρω ποιος μπορεί να είναι. 


40 Watt Sun - This Alone

 


Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026

Ως αστραπή

 



"Εθεώρουν τον Σατανάν ως αστραπήν εκ του ουρανού πεσόντα" [Λουκ. 10, 18.]


Ο Χριστός λέει στους μαθητές Του πως είδε τον Σατανά να πέφτει σαν αστραπή από τον ουρανό. Αυτή η πρόταση μπορεί να μιλά είτε για τη πρώτη πτώση του Σατανά(την οποία ο Χριστός ως ο προαιώνιος Λόγος, το δεύτερο πρόσωπο της Αγίας Τριάδος είχε δει) είτε προαναγγέλλει την πτώση του Σατανά από τη θέση ισχύος του μετά την Ανάσταση. 

Όπως και να έχει το σημείο που έχει ενδιαφέρον είναι η αστραπή. Ο Σατανάς πέφτει στη γη όχι ως ένα μαύρο σύννεφο, όχι ως κάτι σκοτεινό ή έστω κάτι άσχημο αλλά ως αστραπή. Άλλωστε ο Διάβολος πριν τη πτώση του λεγόταν Εωσφόρος, αυτός που φέρνει το φως. 

Το κακό σπάνια έχει τη μορφή του σκοτεινού, του αποτρόπαιου. Αν ήταν έτσι θα προκαλούσε αποστροφή στους περισσότερους ανθρώπους. Δεν θα υπέκυπταν σε αυτό αλλά θα το απέφευγαν. Αντίθετα το κακό, η αμαρτία, εμφανίζεται συνήθως λαμπρό, εκτυφλωτικό, γοητευτικό. 

Ο Σαρλ Μπωντλαίρ ειπε πως "Η πιο ωραία πονηριά του διαβόλου είναι να μας πείσει ότι δεν υπάρχει". Θα το παραφράσω λίγο, αφού οι εποχές έχουν αλλάξει. Η πιο ωραία πονηριά του διαβόλου, σήμερα, είναι να μας πείσει όχι πως δεν υπάρχει αλλά πως είναι καλός, πως είναι όμορφος, εντυπωσιακός. Κρύβει την απαίσια φύση του πίσω από την εξωτερική ομορφιά που μπορεί εύκολα να μιμηθεί. 

Οι άγγελοι και οι δαίμονες μοιράζονται την ίδια φύση παρά την εντελώς διαφορετική κατεύθυνση που πήραν. Οι άνθρωποι δύσκολα μπορούμε να ξεχωρίσουμε τον έναν από τον άλλον αν δεν έχουμε πνευματική σοφία, κάτι που λείπει από τους περισσότερους από εμάς. Το ίδιο συμβαίνει και με το κακό, το ίδιο συμβαίνει με τα πάθη που μας φαίνονται φυσιολογικά και καλά, το ίδιο συμβαίνει και με την αμαρτία που θαρρούμε πως είναι ο στόχος μας. 

Όλα αυτά δε πρέπει να προκαλέσουν απελπισία αλλά αντίθετα να μας κρατούν σε επαγρύπνηση, να μας ωθούν στη μελέτη και την έρευνα τόσο σε πνευματικά θέματα όσο και στα της καθημερινότητας.  

Το Τριώδιο

  Το Τριώδιο είναι η προπαρασκευαστική περίοδος πριν τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή. Είναι η εποχή που τρώμε περισσότερο απ' όσο συνήθως, πηγαίν...