Η σημερινή Κυριακή είναι αφιερωμένη στον Άγιο Ιωάννη της Κλίμακας. Η Κλίμακα είναι ίσως το σπουδαιότερο έργο της ασκητικής λογοτεχνίας της Εκκλησίας μας. Εκεί μέσα περιέχονται σπουδαία κείμενα τόσο για την ασκητική ζωή όσο και για την πνευματική και ψυχολογική υγεία μας. Παρ' όλα αυτά, πρόκειται για ένα βιβλίο γραμμένο από έναν μεγάλο ασκητή της Ερήμου, το οποίο αναφέρεται κυρίως σε μοναχούς και μάλιστα αυτούς που θέλουν να ακολουθήσουν τον ασκητικό μοναχικό βίο.
Για τους κοσμικούς, για όλους εμάς δηλαδή που ζούμε στον κόσμο, ο Άγιος Ιωάννης αφιερώνει μία μόνο παράγραφο. Όταν κάποιος το ρώτησε πώς μπορούμε εμείς που είμαστε παντρεμένοι και έχουμε οικογένειες, δουλειές και ζούμε μέσα στον κόσμο, ο Άγιος Ιωάννης του απάντησε: "Όσα καλά μπορείτε να τα κάνετε. Κανέναν να μη περιγελάσετε, κανέναν να μη κλέψετε, σε κανένα να μη πείτε ψέματα, κανέναν να μη περιφρονήσετε, κανέναν να μη μισήσετε. Να μη παραλείπετε τον εκκλησιασμό, να δείχνετε συμπόνια στους φτωχούς, κανέναν να μη σκανδαλίσετε. Σε ξένο πράγμα και σε ξένη γυναίκα να μην πλησιάσετε. Αρκεστείτε στη δική σας γυναίκα. Αν ζείτε έτσι δεν είστε μακριά από τη Βασιλεία των Ουρανών".
Ο Άγιος Ιωάννης, δεν αναφέρει ούτε υπακοές, ούτε μακρές νηστείες, ούτε ένα σωρό άλλα πράγματα του μοναστικού βίου, που κάποιοι θέλουν να φέρουν στη καθημερινή ζωή των πιστών, με πολλές φορές καταστροφικές συνέπειες στην οικογενειακή τους ζωή. Κανένας γέροντας δε μπορεί να καθορίσει τη ζωή ενός ζευγαριού, μιας οικογένειας, καμία υπακοή δεν οφείλει ο πιστός στον εξομολόγο του -ο εξομολόγος συμβουλεύει και ο πιστός, ο εξομολογούμενος πράττει κατά τη κρίση του- και καμία ακραία ασκητικότητα δε μπορεί να ζητηθεί από έναν άνθρωπο που καθημερινά τρέχει τόσο για τη δουλειά που κάνει όσο και για τις ανάγκες της οικογένειάς του. Ούτε καν αυτή την ομολογουμένως αξιόλογη συγχωρητικότητα που έδειχναν μεταξύ τους οι ασκητές της ερήμου δε ζητά ο Άγιος, ούτε καν την ακόμα πιο εντυπωσιακή ακτημοσύνη.
Βέβαια και αυτά που μας συμβουλεύει εμάς τους κοσμικούς ο άγιος δεν είναι τόσο εύκολα ή απλά. Πόσο εύκολο είναι να μη κοροϊδέψουμε κανέναν; Ειδικά όταν γύρω μας υπάρχουν άφθονα παραδείγματα αστειότητας που σχεδόν μας προκαλούν να το κάνουμε. Πόσο εύκολο είναι να μη κλέψουμε κανέναν; Η κλοπή δεν συνίσταται μόνο στη πράξη αυτή καθαυτή. Κλοπή θεωρείται κατά τους πατέρες το να έχουμε παραπάνω αγαθά από αυτό που χρειαζόμαστε. Ή να μη πληρώνουμε κάποιον εργαζόμενο στην επιχείρησή μας αναλόγως με την εργασία του. Και πολλά άλλα που όλοι κάνουμε αλλά δεν τα αντιλαμβανόμαστε καν. Ψέματα; Είναι λίγα αυτά που λέμε καθημερινά; Ακόμα και εντός της οικογένειάς μας. Δεν περιφρονούμε κανέναν; Ούτε έναν ζητιάνο που σε μαύρα χάλια θα μας ζητήσει ένα ευρώ; Ακόμα κι αν του το δίνουμε. Τον εκκλησιασμό δεν τον παραμελούμε; Ακόμα κι όταν πηγαίνουμε σε μια εκκλησία απλά για να περάσει το κυριακάτικο πρωινό ή επειδή θέλουμε να ακούσουμε τον καλλίφωνο ψάλτη και μόνο, πάλι παραμελούμε τον εκκλησιασμό. Συμπονούμε τους φτωχούς; Αλήθεια; Πότε ρωτήσαμε γιατί και πότε αμφισβητήσαμε τις αιτίες που προκαλούν τη φτώχεια; Δεν σκανδαλίζουμε; Ακόμα και τα άμφια που φορώ τώρα ή ο στολισμός της εκκλησίας, την ώρα που κηρύττω την απλότητα και την πτωχεία, σκανδαλίζουν. Για το μίσος να μη συζητήσουμε. Συνήθως αντιπαθούμε πολύ περισσότερους ανθρώπους απ' όσους συμπαθούμε...Όσο για τη ξένη γυναίκα, τα διαζύγια και οι εξωσυζυγικές σχέσεις, σαν αριθμοί και μόνο, μιλούν από μόνα τους. Και πόσες φορές δεν εποφθαλμιούμε την θέση κάποιου στη δουλειά μας;
Βλέπουμε λοιπόν, πως ο Άγιος Ιωάννης της Κλίμακας, με λίγες μόνο λέξεις, υπογραμμίζει τα κακώς κείμενα της εποχής του αλλά και όλων των κοινωνιών μέχρι σήμερα. Και αυτά που αναφέρθηκαν ήταν απλώς επιγραμματικά. Θα μπορούσαμε αυτές τις λίγες φράσεις να τις χρησιμοποιήσουμε για μεγαλύτερες αναλύσεις για την καθημερινή ζωή μας, την κοινωνική και την πνευματική αλλά και για να σκεφτούμε πράγματα που αφορούν τη πολιτική και τις διεθνείς σχέσεις και ένα σωρό άλλα θέμα καταλήγοντας να γραφτεί ολόκληρο βιβλίο.
Ας αφήσουμε λοιπόν τις μεγάλες μετάνοιες και τις αυστηρές νηστείες. Την αναζήτηση γερόντων που θα αναλάβουν τη πλήρη καθοδήγηση τις ζωής μας, την ακραία και τελικά επιζήμια ασκητικότητα. Ας μείνουμε σε αυτά τα λίγα που αναφέρει ο άγιος Ιωάννης, σε αυτά τα απλά. Που τελικά, με μια ελαφρώς πιο προσεκτική ματιά, ούτε τόσο λίγα είναι αλλά ούτε και τόσο απλά.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου