Μπορεί να υπάρχει τίποτα πιο ευγενικό από το να έχεις λίγες ανάγκες και να τις εξυπηρετείς μόνος σου, έτσι ώστε να περισσεύει κάτι για να δίνεις, αντί να είσαι έτοιμος να αρπάξεις; Είναι πολύ πιο ευγενικό να καλύπτεις μόνος σου τις ανάγκες σου παρά να σε υπηρετούν πλουσιοπάροχα οι άλλοι· σήμερα αυτό μπορεί να μη θεωρείται ευγενικό από κάποιους, λίγους πάντως, αποτελεί όμως ευγένεια παντοτινή και για όλους
R.W.Emerson - Άνθρωπος ο Μεταρρυθμιστής - εκδ. Ροές
Πολύ δύσκολα μπορώ να φανταστώ κάτι πιο αντίθετο στην ηθική από το να μιλάει κανείς ακατάπαυστα για τον εαυτό του ή κάτι πιο σπάνιο από έναν άνθρωπο που να μην έχει αυτό το ελάττωμα.
Giacomo Leopardi - Στοχασμοί - εκδ Ροές
Στον σπόρο ενός δέντρου, ο μίσχος και τα φύλλα είναι ήδη παρόντα,
και αυτό μας δίνει δικαίωμα να φυτεύουμε τον σπόρο ελπίζοντας για
τον καρπό. Δεν έχουμε καμιά διαβεβαίωση ότι θα αναπτυχθεί.
Αλλά η ελπίδα μας είναι πραγματική. Υπάρχει μια παρουσία, μια
αφετηρία του τι ελπίζεται. Ανάλογη είναι η κατάσταση με το παιδί
και την ελπίδα μας για ωρίμανση. Εμείς ελπίζουμε, επειδή η
ωρίμανση έχει ήδη ξεκινήσει, αλλά δεν ξέρουμε πόσο μακριά θα
φτάσει. Ελπίζουμε για την εκπλήρωση του έργου μας, συχνά
ανέλπιδα , γιατί είναι ήδη μέσα μας ως όραμα και ως κινητήρια
δύναμη. Ελπίζουμε σε μια διαρκή αγάπη, γιατί νιώθουμε τη δύναμη
αυτής της αγάπης. Αλλά είναι ελπίδα, όχι βεβαιότητα.
Paul Tillich - H Ελπίδα ενάντια στην ελπίδα - εκδ. Fierbrand
Ο νοσοκομειακός θάνατος είναι τώρα ενδημικός. Την περασμένη εικοσιπενταετία το επί τοις εκατό ποσοστό των Αμερικανών που πεθαίνουν στο νοσοκομείο αυξήθηκε κατά 33%. Το επί τοις εκατό ποσοστό των νοσοκομειακών θανάτων σε άλλες χώρες αυξήθηκε ακόμη περισσότερο. Ο θάνατος χωρίς την παρουσία γιατρού φέρνει στο μυαλό χοντροκεφαλιά, προνόμιο ή συμφορά. Το κόστος των τελευταίων ημερών ενός πολίτη έχει αυξηθεί κατά 1.200%, σύμφωνα με ορισμένους υπολογισμούς – πολύ ταχύτερα από όσο το κόστος της συνολικής υγειονομικής περίθαλψης. Συγχρόνως, τουλάχιστον στις Η.Π.Α., οι δαπάνες της κηδείας έχουν σταθεροποιηθεί· ο ρυθμός αυξήσεώς τους συμβαδίζει με την άνοδο του γενικού δείκτη τιμών καταναλωτή. Η πιο περίπλοκη φάση των καταληκτικών τελετουργιών εκτυλίσσεται τώρα γύρω από τον ετοιμοθάνατο ασθενή και, υπό τον ιατρικό έλεγχο, έχει διαχωριστεί από την τελετή της κηδείας και της ταφής των υπολειμμάτων του. Μ’ αυτή τη μετατόπιση των υψηλών δαπανών από τον τάφο στον θάλαμο του νοσοκομείου, που αντανακλά τη φρίκη ενός θανάτου χωρίς την παρουσία γιατρού, ο ασφαλισμένος πληρώνει για να συμμετάσχει στις επικήδειες τελετές που γίνονται για εκείνον τον ίδιο.
Ιβάν Ίλιτς - Ιατρική Νέμεση, η απαλλοτρίωση της υγείας - εκδ. Νησίδες
Ζούμε μια ζωή παράλογη, εντελώς παράλογη, εξωφρενική, κι αυτά δεν είναι μόνο λόγια, κάποιο ρητορικό σχήμα, μια υπερβολή, αλλά η απλή διαπίστωση του τι συμβαίνει. Τις προάλλες, ειχα την ευκαιρία να επισκεφτώ δύο μεγάλα ιδρύματα για ψυχικά αρρώστους, κι αποκόμισα την εντύπωση ότι βρισκόμουν σε άσυλα που έχτισαν άνθρωποι ψυχικά ασθενείς, οι οποίοι χαρακτηρίζονται από μια γενικευμένη, πανδημική μορφή τρέλας, προκειμένου να περιθάλπουν ασθενείς οι οποίοι πάσχουν από διάφορε μορφές τρέλας, με συμπτώματα όμως που δε μοιάζουν μ' αυτά της πανδημικής. Όλες αυτές οι ποικίλες μορφές τρέλας χωρίζονται σε κατηγορίες, καθώς εκείνοι που έχουν καταληφθεί από την πανδημική τρέλα διακρίνουν πληθώρα από υπομορφές και υποδιαιρέσεις. Έτσι έχουμε την ταξινόμηση των Γκυλαίν, Τσέλλερ, Γκρίζινγκερ, Κραφφτ-Έμπινγκ, Μορέλ, Μάυνερτ, Λουί, Μανιάν, Κρέπελιν, Μορσέλλι, Κλούστον, Χακ Τιουκ, Κόρσακοφ, Ιγκνάτιεφ και πολλών πολλών άλλων. Όλοι τους εμφανίζονται διχασμένοι, υποστηρίζοντας μάλιστα αλληλοαντικρουόμενες απόψεις. Κάθε ψυχίατρος ορίζει τις δικές του ψυχονευρώσεις, μανίες, παράνοιες και διάφορες vesaniae, κατατονικές και άλλες, την psychopathia degenerativa και λοιπές ψυχοπάθειες. Σε γενικές γραμμές, όπως αναφέρει στο σύγγραμμά του ένας επιστήμονας, όσον αφορά τις περισσότερες ψυχώσεις δεν έχει βρεθεί ακόμα το παθογνωμικό και ανατομοπαθολογικό υπόστρωμά τους (sic), γι' αυτ'ο και δεν μπορεί να γίνει ακριβής ταξινόμησή τους.
Όσο για τις υπάρχουσες ταξινομήσεις, η μόνη χρησιμότητά τους είναι να τις αποστηθίζουν οι φοιτητές και, στις εξετάσεις, ν' απαντούν χρησιμοποιώντας τα ίδια λόγια που ακούνε και απ' τους καθηγητές τους ούτως ώστε να πάρουν το πτυχίο τους και χάρη σ' αυτό να διοριστούν σ' ένα πόστο μ' απολαβές που υπερβαίνουν 20, 30. 50 φορές το μισθό ενός εργάτη, ο οποίος κάνει μια δουλειά αναμφίβολα ωφέλιμη φια την κοινωνία.Ουσιαστικά, υπάρχει μόνο μία σαφής και κατανοητή ταξινόμηση των ψυχικά ασθενών: αυτή με τη βάση με την οποία τοποθετούνται στις ανάλογες πτέρυγες των νοσοκομείων και η οποία καθορίζει το είδος της μεταχείρισης που τυγχάνουν. Έτσι λοιπόν διακρίνονται στους:
α. ανήσυχους(παλιότερα ονομάζονταν βίαιοι)
β. μετρίως ανήσυχους
γ. ήσυχους
δ. υποκείμενα πειραμάτων
Η ίδια ακριβώς ταξινόμηση ισχύει και για το τεράστιο πλήθος ανθρώπων που έχουν κυριευτεί απ' την τρέλα του λεγόμενου πολιτισμού της εποχής μας.
Λέων Τολστόι, Περί Τρέλας, εκδ. Ροές
"Όποιος είναι κύριος του εαυτού του, όποιος εξακριβώσει την ορμή που αυτός θέλει να είναι και η οποία είναι η ζωή του, αυτός είναι για μένα κάποιος που δεν έχει αφέντη, ένας ελεύθερος, ένας ανεξάρτητος, ένας αναρχικός".
Ωστόσο η αυτοκυριαρχία αυτή, εμπεριέχει ένα είδος μεταφυσικής αυτοθυσίας που συνδέεται συχνά με τη μυστικιστική εμπειρία. Για τον Landauer, ο αναρχισμός είναι η πνευματική λύτρωση και η αναγέννηση της ανθρωπότητας, αυτή, όμως, που πρώτα περνά μέσα από το τρικύμισμα της ψυχής του ατόμου. Η ηθική της προεικόνισης, η οποία είναι τόσο σημαντική στον αναρχισμό, αποτελεί ένα πνευματικό και πολιτικό εγχείρημα. Ορισμένες φορές είναι ασαφής και προσιτή μόνο με μια μυστικιστική εμπειρία, παρά σαν κάτι που μπορεί να αρθρωθεί ως ένα λογικό όραμα για τις κοινωνικές σχέσεις: "Μόνο όταν η αναρχία θα γίνει για αυτούς ένα σκοτεινό και βαθύ όνειρο αντί να είναι όπως τώρα ένας με αφηρημένο τρόπο εφικτός κόσμος, τότε το ήθος και το πράττειν τους θα γίνουν ομοιότροπα".
Saul Newman - o αναρχο-μυστικισμός του Gustav Landauer και η κριτική της πολιτικής θεολογίας - εκδ. Firebrand
Ποτέ ως τώρα μια επανάσταση δεν είχε ως αποτέλεσμα την πραγματοποίηση αυτού του ονείρου(σημ. του αναρχικού ονείρου). Το όραμα γεννιέται τη στιγμή της εξέγερσης- μόλις όμως "η Επανάσταση" θριαμβεύσει και το Κράτος επιστρέψει, το όνειρο και το ιδανικό έχουν ήδη προδοθεί. Δεν έχω εγκαταλείψει την ελπίδα ούτε και την προσδοκία της αλλαγής. δυσπιστώ όμως στη λέξη Επανάσταση.
Ακόμα κι αν αντικαταστήσουμε την επαναστατική προσέγγιση με την ιδέα μιας εξέγερσης που εξελίσσεται αυθόρμητα σε αναρχική κουλτούρα, η συγκεκριμένη ιστορική μας κατάσταση δεν ευνοεί ένα τόσο τεράστιο εγχείρημα. Πέρα από ένα μάταιο μαρτυρολόγιο, πιθανώς τίποτα απολύτως δεν θα μπορούσε να προκύψει τώρα από μια μετωπική σύγκρουση με το έσχατο Κράτος, το μεγαλοεταιρικό Κράτος της πληροφορίας, την αυτοκρατορία του Θεάματος. και της Προσομοίωσης.Τα όπλα του είναι όλα στραμμένα πάνω μας, ενώ τα δικά μας πενιχρά όπλα δεν βρίσκουν τίποτ' άλλο να σημαδέψουν πέρα από μια υστέρηση, μια άκαμπτη κενότητα, ένα Στοιχειό ικανό να σβήσει κάθε σπινθήρα μέσα σε ένα εκτόπλασμα πληροφορίας, μια κοινωνία συνθηκολόγησης που εξουσιάζεται από την εικόνα του Μπάτσου και το απορροφητικό μάτι της τηλεοπτικής οθόνης.
(................................................................)
Εν ολίγοις, ο ρεαλισμός απαιτεί όχι μόνο να πάψουμε να περιμένουμε "την Επανάσταση", αλλά και να πάψουμε να την θέλουμε. "Εξέγερση", μάλιστα.- όσο τον δυνατόν συχνότερα, έστω και με το ρίσκο βίας. Η σπασμωδική αντίδραση του Προσομοιωμένου Κράτους θα είναι "θεαματική", ωστόσο στις περισσότερες περιπτώσεις η καλύτερη και ριζοσπαστικότερη τακτική θα είναι να αρνηθούμε να εμπλακούμε στην θεαματική βία, να αποσυρθούμε από την περιοχή της προσομοίωσης, να εξαφανιστούμε.
Η ΤΑΖ(προσωρινή αυτόνομη ζώνη είναι ένα στρατόπεδο οντολόγων ανταρτών: χτυπάς και φεύγεις. Συνεχώς μετακινείς ολόκληρη τη φυλή, ακόμα κι αν είναι μόνο δεδομένα στον ιστό. Η ΤΑΖ πρέπει να είναι ικανη να αμύνεται· ωστόσο τόσο το "χτύπημα" όσο και η "άμυνα" θα έπρεπε, ει δυνατόν, να αποφεύγουν τη βία του Κράτους, η οποία δεν είναι πλέον μια βία που έχει νόημα. Το χτύπημα γίνεται κατά των δομών του ελέγχου, κυρίως κατά των ιδεών· η άμυνα είναι "αορατότητα", μια πολεμική τέχνη, και "ατρωσία" - μια "απόκρυφη" τέχνη μέσα στις πολεμικές τέχνες. Η "νομαδική πολεμική μηχανή" ννικάει χωρίς να γίνεται αντιληπτή και προχωρά προτού προλάβει να ρυθμιστεί ο χάρτης. Όσο για το μέλλον - Μόνο οι Αυτόνομοι μπορούν να σχεδιάσουν την αυτονομία, να οργανωθούν γι' αυτήν, να την δημιουργήσουν. Είναι μια αυτοτελής δράση. Το πρώτο βήμα μοιάζει κατά κάποιον τρόπο με την κατανόηση. - την συνειδητοποίηση ότι η ΤΑΖ αρχίζει με μια απλή πράξη συνειδητοποίησης.
Χακίμ Μπέη, ΤΑΖ η προσωρινή αυτόνομη ζώνη, εκδ. Ελεύθερος Τύπος
Η σημερινή οργάνωση των εργαλείων ωθεί τις κοινωνίες στην ποσοτική αύξηση τόσο από άποψη πληθυσμού όσο και από άποψη επιπέδων αφθονίας. Η ποσοτική αυτή αύξηση παρατηρείται και στα δύο άκρα του φάσματος των προνομίων. Οι απόκληροι αυξάνονται αριθμητικά, ενώ οι ήδη προνομιούχοι ζουν με μεγαλύτερη αφθονία. Έτσι , οι απόκληροι ενισχύουν τις απογοητευτικές απαιτήσεις τους, ενώ οι πλούσιοι υπερασπίζονται τα υποτιθέμενα δικαιώματά τους και τις υποτιθέμενες ανάγκες τους. Πείνα και ανημπόρια ωθούν τους φτωχούς να απαιτούν γρήγορη εκβιομηχάνιση, ενώ η υπεράσπιση των ολοένα περισσότερων ειδών πολυτελείας ωθεί τους πλούσιους σε ξέφρενη παραγωγή. Η εξουσία πολώνεται, η απογοήτευση γενικεύεται, και η εναλλακτική δυνατότητα για μεγαλύτερη ευτυχία με λιγότερη αφθονία ωθείται στο τυφλό σημείο της κοινωνικής όρασης.
Ουσιαστικά οφέλη για τους φτωχούς απαιτούν περιορισμό των πόρων που χρησιμοποιούν οι πλούσιοι, ενώ ουσιαστικά οφέλη για τους πλούσιους εγείρουν φονικές απαιτήσεις από τους πόρους των φτωχών. Κι όμως, οι πλούσιοι διατείνονται ότι εκμεταλλευόμενοι τις φτωχές χώρες θα γίνουν αρκετά πλούσιοι ώστε να δημιουργήσουν μια υπερβιομηχανική αφθονία για όλους. Οι ελίτ των φτωχών χωρών συμμερίζονται τη φανταστική αυτή προοπτική.
Τη δεκαετία που μας έρχεται οι πλούσιοι θα γίνουν πλουσιότεροι, ενώ πολύ περισσότεροι φτωχοί θα ριχτούν στην έσχατη ένδεια. Αλλά η αγωνία για τη μοίρα των πεινασμένων δεν θα έπρεπε να μας εμποδίσει να καταλάβουμε το δομικό πρόβλημα της κατανομής της εξουσίας, που αποτελεί την τέταρτη διάσταση της καταστροφικής οικονομικής υπερμεγέθυνσης. Η ανεξέλεγκτη εκβιομηχάνιση εκσυγχρονίζει τη φτώχεια. Οι φτωχοί έχουν μικρότερο εισόδημα, και το χάσμα μεταξύ πλουσίων και φτωχών διευρύνεται. Θα πρέπει να δούμε μαζί αυτές τις δύο όψεις, γιατί αλλιώς θα μας διαφύγει η φύση της καταστροφικής πόλωσης.
Ο φτωχός χρειάζεται περισσότερα χρήματα, γιατί τα βιομηχανικά αγαθά μετατρέπονται σε είδη βασικής ανάγκης και έχουν ένα κόστος μονάδας μεγαλύτερο από αυτό που θα μπορούσαν να πληρώσουν ποτέ οι περισσότεροι άνθρωποι. Το ριζικό μονοπώλιο των βιομηχανιών έχει δημιουργήσει νέους τύπους εξευτελιστικής φτώχειας σε κοινωνίες στις οποίες κάποτε επικρατούσε σπατάλη και αφθονία. Η πράσινη επανάσταση κάνει άνεργο τον καλλιεργητή που παλαιότερα παρήγε τα προς το ζην. Κερδίζει περισσότερα χρήματα ως εργάτης, αλλά δεν μπορεί να δώσει στα παιδιά του ό,τι τα τάιζε παλιότερα. Το πιο σημαντικό είναι ότι ο πολίτης των ΗΠΑ , που έχει εισόδημα δεκαπλάσιο από το δικό του, είναι απελπιστικά φτωχός. Και οι δύο παίρνουν ολοένα πιο λίγα και πληρώνουν γι' αυτό ολοένα πιο πολλά.
Η άλλη όψη της εκσυγχρονισμένης φτώχειας σχετίζεται μεν μ' αυτήν, αλλά είναι και διαφορετική. Το χάσμα εξουσίας διευρύνεται, επειδή ο έλεγχος πάνω στην παραγωγή γίνεται πιο συγκεντρωτικός, με σκοπό να παράγονται περισσότερα αγαθά για όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους. Ενώ τα ολοένα περισσότερα χρήματα που χρειάζεται ο φτωχός είναι αποτέλεσμα της δομής της βιομηχανικής παραγωγής, το διευρυμένο χάσμα εξουσίας οφείλεται στη δομή των εισροών. Αν αναζητούμε γιατρικό για το πρώτο, χωρίς συγχρόνως να καταπιανόμαστε με το δεύτερο, απλώς θα αναβάλλουμε και θα επιδεινώνουμε τον εκσυγχρονισμό της φτώχειας σε ολόκληρο τον κόσμο.
Ιβάν Ίλιτς, Εργαλεία για την καλή ζωή, εκδ. Νησίδες
Τελικά, η μελέτη της νεώτερης ιστορίας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι τι εθνικό συμφέρον του κάθε κράτους, συνίσταται στην ικανότητά του να πολεμάει. [....]Αυτά που μια χώρα αποκαλεί ζωτικά οικονομικά συμφέροντα δεν είναι τα πράγματα που βοηθούν τους πολίτες να ζήσουν, αλλά τα πράγματα που τους καθιστούν ικανούς να πολεμήσουν· το πετρέλαιο είναι πολύ πιθανότερο από το σιτάρι να γίνει αιτία μιας διεθνούς σύγκρουσης. Έτσι όταν διεξάγεται ένας πόλεμος, γίνεται για να εξασφαλιστεί ή για να αυξηθεί η ικανότητα να κάνει κανείς πόλεμο. Η διεθνής πολιτική είναι ολοκληρωτικά εμπλεγμένη μέσα σε αυτόν τον φαύλο κύκλο. Ό,τι αποκαλείται γόητρο ενός έθνους συνίσταται στο να συμπεριφέρεται πάντα κατά τέτοιον τρόπο ώστε να εμπνέει ηττοπάθεια στα άλλα έθνη δίνοντάς τους την εντύπωση ότι αν εμπλακούν σ' έναν πόλεμο μαζί του θα ηττηθούν. Ό,τι αποκαλείται εθνική ασφάλεια είναι μια φανταστική κατάσταση πραγμάτων κατά την οποία θα διατηρούσε κανείς την ικανότητα να πολεμάει., ενώ θα την είχε στερήσει απ΄ όλα τα άλλα έθνη. Τούτο συνοψίζεται στο ότι ένα κράτος με αυτοσεβασμό είναι έτοιμο να κάνει τα πάντα, εκτός από το να αρνηθεί την εναλλακτική του πολέμου. {....}εάν οι χώρες χωρίζονταν από μία πραγματική αντίθεση συμφερόντων, θα ήταν δυνατόν να φτάσουν σε αμοιβαία ικανοποιητικούς συμβιβασμούς. Αλλά όταν τα οικονομικά και πολιτικά συμφέροντα δεν έχουν κανένα νόημα εκτός από τον πόλεμο, πώς μπορούν να συμβιβαστούν ειρηνικά; Η ίδια η έννοια του έθνους είναι που πρέπει να κατασταλεί- ή μάλλον ο τρόπος με τον οποίο χρησιμοποιείται αυτή η λέξη. Διότι η λέξη "εθνικό" και οι εκφράσεις που τη συνοδεύουν γέμουν άλλων νοημάτων· το μόνο τους περιεχόμενο είναι τα εκατομμύρια νεκρών, ορφανών και αναπήρων - τα δάκρυα και η απόγνωση.
Σιμόν Βέιλ - Μην Ξαναρχίσουμε τον Τρωικό Πόλεμο, εκδ. ΕΡΑΣΜΟΣ
Ας εξηγήσουμε τον λόγο για τον οποίο η τεχνολογία είναι μία πιο ισχυρή κοινωνική δύναμη από την επιθυμία για ελευθερία.
Μια τεχνολογική εξέλιξη που φαίνεται ότι δεν απειλεί την ελευθερία, συχνά αποδεικνύεται ότι την απειλεί πολύ σοβαρά αργότερα. Για παράδειγμα η μηχανοκίνητη μεταφορά. Ένας άνθρωπος που στο παρελθόν περπατούσε μπορούσε να πάει όπου θέλει, με τον δικό του ρυθμό, δίχως να τηρεί κανόνες κυκλοφορίας, και ήταν ανεξάρτητος από τα τεχνολογικά συστήματα υποστήριξης. Όταν εμφανίστηκαν τα πρώτα μηχανοκίνητα οχήματα, φάνηκε ότι αυξάνουν την ελευθερία του ανθρώπου. Δεν αφαίρεσαν την ελευθερία από τον άνθρωπο που περπατούσε, κανείς δεν ήταν υποχρεωμένος να έχει αυτοκίνητο αν δεν ήθελε να έχει, και όποιος αποφάσιζε να αγοράσει ένα, μπορούσε να ταξιδεύει γρηγορότερα και μακρύτερα από τον άνθρωπο που περπατούσε. Όμως η εισαγωγή της μηχανοκίνητης μεταφοράς σύντομα άλλαξε την κοινωνία, κατά τέτοιον τρόπο ώστε περιόρισε σε μεγάλο βαθμό την ελευθερία της μετακίνησης του ανθρώπου. Όταν τα αυτοκίνητα έγιναν πολυάριθμα ήταν πλέον απαραίτητο να υπάρχει εκτεταμένος έλεγχος της χρήσεώς τους. Οι άνθρωποι δεν μπορούσαν να πάνε όπου θέλουν με το αυτοκίνητό τους και ακολουθώντας το δικό τους ρυθμό, ειδικά σε πυκνοκατοικημένες περιοχές. Η κίνησή τους ρυθμιζόταν από την ροή της κυκλοφορίας και από τους διάφορους κανόνες οδικής κυκλοφορίας. Επίσης άρχισαν να δεσμεύονται από διάφορες υποχρεώσεις: τις απαιτήσεις της χορηγήσεως αδείας, τις εξετάσεις οδήγησης, την ανανέωση της άδειας κυκλοφορίας, την ασφάλιση, την συντήρηση που απαιτείται για την ασφάλεια του οχήματος, τις μηνιαίες δόσεις για την αγορά του. Επιπλέον, η χρήση της μηχανοκίνητης μεταφοράς δεν ήταν πια προαιρετική. Μετά την εισαγωγή της μηχανοκίνητης μεταφοράς η διάταξη των πόλεών μας έχει αλλάξει κατά τέτοιον τρόπο, ώστε οι άνθρωποι στην πλειονότητά τους δεν ζουν πια σε απόσταση βαδίσματος από τον τόπο εργασίας τους, από τις αγορές και από τους χώρους ψυχαγωγίας, κι έτσι είναι υποχρεωμένοι να εξαρτώνται από το αυτοκίνητο για την μεταφορά τους. Ειδάλλως πρέπει να χρησιμοποιούν τα δημόσια μέσα συγκοινωνίας πράγμα που σημαίνει ότι θα έχουν ακόμη μικρότερο έλεγχο στην μετακίνησή τους από ό,τι αν οδηγούσαν αυτοκίνητο. Ακόμη και η ελευθερία του περιπατητή είναι τώρα σε μεγάλο βαθμό περιορισμένη. Μέσα στην πόλη συνεχώς πρέπει να σταματά και να περιμένει στα φανάρια, που είναι ρυθμισμένα για να εξυπηρετούν την κίνηση των αυτοκινήτων. Στην εξοχή η μηχανοκίνητη κυκλοφορία καθιστά επικίνδυνο και δυσάρεστο το περπάτημα κατά μήκος του αυτοκινητοδρόμου.(Σημειώστε αυτό το σημαντικό σημείο που αναφέραμε σχετικά με την περίπτωση της μηχανοκίνητης κυκλοφορίας: Όταν εισάγεται ένα νέο είδος τεχνολογίας ως εναλλακτική λύση που ένα άτομο μπορεί να δεχτεί ή να μη δεχτεί, αυτό το επίτευγμα δεν παραμένει απαραιτήτως προαιρετικό. Σε πολλές περιπτώσεις η νέα τεχνολογία αλλάζει την κοινωνία κατά τέτοιο τρόπο, που τελικά οι άνθρωποι αναγκάζονται να την χρησιμοποιήσουν).
Τεντ Καζίνσκυ, Η Βιομηχανική κοινωνία και το μέλλον της, εκδ. Έξοδος
Για να είμαι ειλικρινής, οι πιο ωραίοι άνθρωποι που έχω γνωρίσει δεν είναι καλόβολοι, αλλά ένας κόσμος από μόνοι τους. Κυρίως κατοικούν σε παλιά γερά σπίτια και αξιολογούν τα πάντα με μεγάλη οξύνοια. Δεν επιλέγουμε να θεμελιώνουμε τα σπίτια μας σε γρανίτη, το πιο ανθεκτικό υλικό; Δεν φτιάχνουμε τα τοιχία με πέτρες; Αλλά τότε γιατί να μην θεμελιώνουμε την προσωπικότητά μας στις γρανιτένιες αλήθειες, στο πιο ανθεκτικό υλικό; Τα δοκάρια του οικοδομήματός μας είναι σάπια. Από τι υλικό λοιπόν είναι φτιαγμένος εκείνος που θεωρούμε ότι δεν συνδέεται με την πιο καθαρή και ευγενή αλήθεια; Συχνά κατηγορώ ακόμα και κοντινούς μου γνωστούς ως απαράδεκτα επιφανειακούς. Γιατί ενώ έχουν, υποτίθεται, τρόπους και τακτ, δεν επικοινωνούμε πραγματικά, δεν ανταλλάσσουμε μαθήματα τιμιότητας και ειλικρίνειας όπως κάνουν οι απλοϊκοί άνθρωποι, ή μαθήματα σταθερότητας και συνοχής όπως οι βράχοι. Θα έλεγα ότι φταίω και εγώ, γιατί συνήθως δεν ζητάμε τίποτα παραπάνω ο ένας από τον άλλο.
Henry David Thoreau - Ζωή χωρίς αρχές - εκδ. Μάτι
Οι φανατικοί της ορθοδοξίας, ουσιαστικά, δεν γνωρίζουν την αλήθεια, γιατί δεν γνωρίζουν την ελευθερία, δεν γνωρίζουν την πνευματική ζωή. Οι φανατικοί της ορθοδοξίας νομίζουν πως είναι άνθρωποι ταπεινοί, γιατί είναι υπάκουοι στην εκκλησιαστική αλήθεια και κατηγορούν τους άλλους ότι είναι επηρμένοι. Αυτό όμως είναι μια τρομακτική ψευδαίσθηση και αυταπάτη. Ας υπάρχει στην Εκκλησία η πληρότητα της αλήθειας. Γιατί όμως ο ορθόδοξος φαντάζεται ότι μόνο αυτός κατέχει αυτή την αλήθεια της Εκκλησίας, ότι μόνο αυτός τη γνωρίζει; Γιατί ειδικά μόνο σε αυτόν έχει δοθεί το χάρισμα του οριστικού διαχωρισμού της εκκλησιαστικής αλήθειας από την αίρεση, γιατί ειδικά αυτός είναι ο εκλεκτός; Αυτή είναι η έπαρση και η αλαζονεία και δεν υπάρχουν πιο αλαζονικοί και επηρμένοι άνθρωποι από τους φύλακες της ορθοδοξίας. Αυτοί ταυτίζουν εαυτούς με την εκκλησιαστική αλήθεια. Υπάρχει η ορθόδοξη εκκλησιαστική αλήθεια. Μπορεί όμως να είναι φανατικός της ορθοδοξίας, αλλά δεν τη γνωρίζεις, γνωρίζεις μόνο θραύσματα ως αποτέλεσμα της περιορισμένης σου αντίληψης, του γεγονότος ότι πέτρωσε η καρδιά σου, της αναισθησίας σου, της εμμονής σου στη φόρμα και στο γράμμα του νόμου, στην απουσία ταλέντου και ευγένειας
Νικολάι Μπερντιάεφ, Η αλήθεια της Ορθοδοξίας και άλλα δοκίμια, εκδ. s@mizdat
Μερικές φορές οι άνθρωποι σκέφτονται ως εξής: αρχικά ο άνθρωπος πρέπει να σωθεί, να νικήσει την αμαρτία και μετά να δημιουργήσει. Αυτή όμως η προσέγγιση της χρονολογικής αντιστοιχίας μεταξύ σωτηρίας και δημιουργίας είναι αντίθετη με τους νόμους της ζωής. Έτσι τίποτα ποτέ δε θα γινόταν και δε θα γίνεται. Θα πρέπει να φροντίζω για τη σωτηρία μου καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής και μέχρι το τέλος της ζωής μου δε θα κατορθώσω οριστικά να νικήσω την αμαρτία. Γι' αυτό και δεν θα έρθει ποτέ η στιγμή όταν θα έχω τη δύναμη να δημιουργήσω ζωή. από τη στιγμή που ο άνθρωπος θα πρέπει να φροντίζει για τη σωτηρία του καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής του, θα πρέπει σε όλη του τη ζωή να δημιουργεί, συμμετέχοντας στη δημιουργική διαδικασία, αντίστοιχα με τα χαρίσματα που έχει και την αποστολή του. Ο συσχετισμός ανάμεσα στη σωτηρία και τη δημιουργία είναι ο ιδανικός και εσωτερικός συσχετισμός, και όχι συσχετισμός της πραγματικής χρονολογικής συνέχειας. Η δημιουργία βοηθάει και δεν εμποδίζει τη σωτηρία, γιατί η δημιουργία είναι η εκπλήρωση της βούλησης του Θεού, η υπακοή στο κάλεσμα του Θεού, η συμμετοχή στο έργο του Θεού στον κόσμο. Είτε είμαι ξυλουργός, είτε φιλόσοφος έχω κληθεί από το Θεό να συμμετέχω στη δημιουργική οικοδομή. Η δημιουργία μου μπορεί να διαστρεβλωθεί από την αμαρτία, αλλά η πλήρης απουσία δημιουργίας είναι η έκφραση της οριστικής σύνθλιψης του ανθρώπου από το προπατορικό αμάρτημα. Δεν είναι σωστό ότι οι ασκητές και οι άγιοι φρόντιζαν μόνο για τη σωτηρία τους. Και οι δύο δημιουργούσαν, ήταν καλλιτέχνες των ανθρώπινων ψυχών. Ο Απόστολος Παύλος ως προς τη ψυχοσύνθεσή του ήταν μάλλον μια μέγιστη θρησκευτική μεγαλοφυία, παρά ένας άγιος.
BERDYAEV NIKOLAI - Η ΑΛΗΘΕΙΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΔΟΚΙΜΙΑ - ΕΚΔΟΣΕΙΣ S@MIZDΑT
Ο φονταμενταλισμός της ελεύθερης αγοράς ευτελίζει το ενδιαφέρον για το δημόσιο συμφέρον. Βάζει τον φόβο και την ανασφάλεια στις καρδιές των εργαζομένων που ταλαιπωρούνται από το άγχος. Επίσης, κάνει τους εκλεγμένους αξιωματούχους που βασίζονται στα χρήματα, που έχουν εμμονή με τις κάλπες να ευλαβούνται τους εταιρικούς στόχους του κέρδους – συχνά εις βάρος του κοινού καλού. … Ο φονταμενταλισμός της ελεύθερης αγοράς που επικρατεί στις Ηνωμένες Πολιτείες σήμερα προωθεί τη διάχυτη υπνοβασία του λαού. Οι άνθρωποι βλέπουν ότι οι ψευδοπροφήτες ανταμείβονται αδρά — με χρήματα, θέση και πρόσβαση σε περισσότερη εξουσία. … Βιώνουμε τη θλιβερή γκανγκστεροποίηση της Αμερικής — μια αχαλίνωτη αρπαγή της εξουσίας, του πλούτου και της κοινωνικής θέσης.
"Cornel West: Democracy Matters" στο The Globalist (24 Ιανουαρίου 2005)
Ο Cornel Ronald West (γεννημένος στις 2 Ιουνίου 1953) είναι Αμερικανός φιλόσοφος, θεολόγος, πολιτικός ακτιβιστής, πολιτικός, κοινωνικός κριτικός και δημόσιος διανοούμενος
Ο West ήταν ανεξάρτητος υποψήφιος στις προεδρικές εκλογές των Ηνωμένων Πολιτειών το 2024 .
Και οι άνθρωποι βρίσκονται σε μια πυρετώδη υπερένταση, σε μια συνεχή βιασύνη και ανησυχία, καταβάλλουν ολοένα μεγαλύτερο μόχθο προκειμένου πάντα να πετύχουν στόχους μάταιους ή και ολοφάνερα επιζήμιους, και παράλληλα τους διακρίνει ένας ακλόνητος ναρκισσισμός ώστε όχι μόνο δε βλέπουν, δεν θέλουν και δε μπορούν να δουν την τρέλα τους, αλλά και είναι περήφανοι γι' αυτήν, προσδοκούν από τούτο τον παραλογισμό να τους προσφέρει κάθε λογής σπουδαία αγαθά, και με τις προσδοκίες τους αυτές μεθούν όλο και πιο πολύ και καταπιάνονται με καινούργια και συνθετότερα εγχειρήματα αποβλέποντας σε ένα μοναδικό σκοπό: ν' αποξεχαστούν. Το αποτέλεσμα είναι να εγκλωβίζονται ολοένα περισσότερο σ' ένα αδιέξοδο ασυμφιλίωτων αντιφάσεων- είτε αυτές αφορούν την πολιτική είτε την οικονομία, την επιστήμη, την αισθητική, την ηθική.
Έτσι δομήσαμε ή μάλλον αποδομήσαμε τη ζωή μας και τώρα μας έχει γίνει απαραίτητη τούτη η πληθώρα παράξενων κι άχρηστων πραγμάτων, ενώ δεν έχει μείνει χώρος γι' αυτό που είναι αναγκαίο, που δεν μπορεί να μην είναι αναγκαίο σε κάθε άνθρωπο.
Τη θρησκεία! Αχ, μα αυτό είναι κάτι τελείως περιττό σήμερα, στη φωτισμένη εποχή μας, τώρα που γνωρίζουμε από πού κατάγεται ο άνθρωπος και πώς σχηματίστηκε η Γη, που είμαστε σε θέση να λέμε κάθε λογής ανοησίες και χυδαιότητες απ' τη μιαν άκρη του κόσμου στην άλλη και που σύντομα θα μπορούμε να πετάμε στους αιθέρες σαν τα πετεινά τ' ουρανού.
Λέον Τολστόι, Περί τρέλας, εκδ. Ροές
Όποιος πιστεύει πως η χριστιανική θρησκεία μας προτρέπει να είμαστε βλάκες, πλανάται πλάνην οικτράν. Οικτρά πλανάται επίσης όποιος πιστεύει πως ο χριστιανισμός είναι το σχολείο της αδυναμίας και της κλάψας.
Να τι λέει γι' αυτό ο χριστιανός συγγραφέας Ζωρζ Μπερνανός, δίνοντας ένα μάθημα πρακτικού χριστιανισμού, ένα μάθημα θάρρους.: "Ο μόνος κίνδυνος που παραμονεύει έναν απελπισμένο άνθρωπο, όταν αντιμετωπίζει το μίσος ή την περιφρόνηση, είναι να συγκινηθεί για τη δική του μοίρα".
Ο χριστιανισμός (έπρεπε να το ξέρει αυτό ο Ανρί ντε Μοντερλάν) είναι ιπποτισμός. Απαιτεί την ίδια ορμή, την ίδια καρτερικότητα, την ίδια αυτοκυριαρχία και σωστή συμπεριφορά, την ίδια απάθεια για ό,τι λέγεται και γίνεται, την ίδια προσπάθεια κάθε μέρα, την ίδια προπόνηση ακριβώς όπως σε κάθε άθλημα, ακριβώς όπως σε κάθε στρατιωτικό σύστημα, όπως σε κάθε ηθική τύπου bushido και τύπου γκρουπ(Σ. Πεγκύ, H. Frank)
Μόνο που, επιπλέον, ο χριστιανισμός διακρίνεται από ευγένεια, την ευγένεια της καλοσύνης και της αγάπης. Ο χριστιανισμός, αυτή τη ψυχρότητα ή την αποστροφή του ιππότη ή του στωικού δεν την έχει. Η συνείδηση της ματαιότητας αυτού του κόσμου δεν έχει να κάνει με τη μελαγχολία, ενώ η περιφρόνηση, που πολλές φορές αντιμετωπίζει ο χριστιανός, δεν μπορεί να του στερήσει τη χαρά, μια χαρά που πηγάζει από ευφορία, την οποία δε μπορεί να γευτεί ο συνοφρυωμένος στωικός, ο πεισμωμένος πρωταθλητής, ο επιφυλακτικός γυμνοσοφιστής.
Νικολάε Στάινχαρτ, Το Ημερολόγιο της Ευτυχίας, εκδ. Μαϊστρος
https://en.mehrnews.com/news/215352/Mulla-Sadra-Founder-of-new-school-of-Islamic-philosophy
ΤΕΧΡΑΝΗ, 21 Μαΐου (MNA) – Κάθε χρόνο, οι Ιρανοί γιορτάζουν την 21η Μαΐου ως Εθνική Ημέρα του Mulla Sadra, του μεγάλου φιλόσοφου, θεολόγου και νομικού που θεωρείται ο πιο επιδραστικός Μουσουλμάνος φιλόσοφος των τελευταίων τεσσάρων αιώνων.
Ο Sadr al-Din Muhammad b. Ibrahim b. Yahya Qawami Shirazi (περίπου 1571–1636) είναι αναμφισβήτητα ο πιο σημαντικός μουσουλμάνος φιλόσοφος μετά τον Avicenna. Πιο γνωστός ως Mulla Sadra, του δόθηκε αργότερα ο τίτλος του Sadr al-Muta'allihin (Δάσκαλος των θεολόγων) για την προσέγγισή του στη φιλοσοφία που συνδύαζε το ενδιαφέρον για τη θεολογία και άντλησε γνώσεις από τη μυστικιστική διαίσθηση.
Βιογραφία, νεανικά χρόνια
Ο Mulla Sadra γεννήθηκε στο Shiraz το 1588. Ο πατέρας του, Khwaja Ebrahim Qawami, ήταν λόγιος και πολύ θρησκευόμενος πολιτικός, και παρά το γεγονός ότι είχε πλούτο, τιμή και κοινωνική θέση, δεν είχε παιδιά μέχρι που, ως αποτέλεσμα πολλής προσευχής και ικεσιών στον Θεό, ευλογήθηκε με έναν γιο, ο οποίος αργότερα έγινε γνωστός ως Mulla Sadra. Όντας ο μόνος γιος του κυβερνώντος υπουργού της τεράστιας περιοχής του Fars, ο Mulla Sadra έζησε μια πολύ άνετη ζωή κατά τα εφηβικά του χρόνια και τα νιάτα του. Εκτός από τα κοινά μαθήματα που διδάσκονταν στα ιεροδιδασκαλεία εκείνης της εποχής, διδάχθηκε επίσης περσική λογοτεχνία, αραβικά, λογική, νομολογία, θεολογία και φιλοσοφία. Ο Mulla Sadra έλαβε μέρος της εκπαίδευσής του στο Shiraz, αλλά πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της εκπαίδευσής του στο Qazvin, που ήταν η πρωτεύουσα του Ιράν εκείνη την εποχή.
Η αυτοαποξένωση είναι πηγή κάθε ταπείνωσης, όπως, αντιθέτως, βάση κάθε αυθεντικής ανύψωσης. Πρώτο βήμα είναι το εσωτερικό βλέμμα, η ιδιαίτερη επισκόπηση του εγώ μας. Όποιος μένει εδώ, επιτυγχάνει μόνο κατά το ήμισυ. Δεύτερο βήμα πρέπει να είναι το δραστικό βήμα προς τα έξω, η αυτόματη, συγκρατημένη παρατήρηση του εξωτερικού κόσμου.
Νοβάλις, Σκέψεις, εκδ. Στιγμή
Οι Λύκοι της Στέπας που δεν βρίσκουν γαλήνη και αδιάκοπα υποφέρουν φρικτά, αυτοί που δεν διαθέτουν την απαιτούμενη ορμή για να φτάσουν στην τραγικότητα, για να ξεφύγουν στον αστρικό χώρο, εκείνοι που νιώθουν πως προορίζονται για το απόλυτο και εντούτοις δεν είναι ικανοί να ζήσουν μαζί του: Σ' αυτούς προσφέρεται, αν έχει γίνει το πνεύμα τους μέσα από τον πόνο δυνατό και ελαστικό, η συμβιβαστική διέξοδος προς το χιούμορ. Το χιούμορ παραμένει πάντα κατά κάποιον τρόπο αστικό, μολονότι ο γνήσιος αστός είναι ανίκανος να το καταλάβει. Στη φανταστική σφαίρα του χιούμορ πραγματοποιούνται τα πολύπλοκα και πολύμορφα ιδανικά όλων των Λύκων της Στέπας: Εδώ υπάρχει η δυνατότητα όχι μόνο να γίνουν ταυτόχρονα αποδεκτοί ο άγιος και ο ακόλαστος, να συγκλίνουν οι αντίθετοι πόλοι, αλλά να συμπεριληφθεί στην αποδοχή αυτή ακόμα και ο αστός. Ένας φανατικά θρήσκος μπορεί ασφαλώς να αποδεχτεί έναν εγκληματία, το ίδιο μπορεί να συμβεί και αντίστροφα, και στους δυο όμως είναι αδύνατον, καθώς και σε όλους τους άλλους απόλυτους, να αποδεχτούν κι εκείνον επίσης τον ουδέτερο, χλιαρό μέσο όρο, την αστικότητα. Μονάχα το χιούμορ, η υπέροχη επινόηση εκείνων που εμποδίστηκαν στην κλίση τους για το μέγιστο έργο, των σχεδόν τραγιών, των εξαιρετικά προικισμένων και δυστυχισμένων, μονάχα το χιούμορ (ίσως η πιο αποκλειστική και ιδιοφυής επίδοση της ανθρωπότητας) κατορθώνει το αδύνατο, καλύπτει και συνδέει όλους τους τομείς της ανθρώπινης ύπαρξης με την ακτινοβολία των πρισμάτων του. Να ζεις μέσα στον κόσμο σαν να μην πρόκειται για τον κόσμο, να σέβεσαι τον νόμο κι ωστόσο να βρίσκεσαι πάνω απ' αυτόν, να έχεις σαν να μην έχεις τίποτε, να παραιτείσαι χωρίς να υπάρχει παραίτηση- όλες αυτές τις προσφιλείς και συχνά διατυπωμένες απαιτήσεις μιας υψηλής σοφίας της ζωής μόνο το χιούμορ είναι ικανό να τις πραγματοποιήσει.
Έρμαν Έσσε, Ο Λύκος της Στέπας, εκδ. Μίνωας
Όσο μεγαλύτερη η ισότητα, τόσο πιο δίκαια κατανέμεται η δυστυχία και γίνεται ελαφρότερη αφού μοιράζεται σε τόσους πολλούς - ως εκ τούτου. Δημοκρατία!...
Αναρωτιέμαι πως διάβολο φτιάχτηκε ένας τέτοιος κόσμος - για ποιο λόγο οι δανδήδες για παράδειγμα, καθιερώθηκαν - και οι βασιλιάδες- και οι επίτιμοι διδάκτορες πανεπιστημίων - και οι γυναίκες "κάποιας ηλικίας" - και ο εαυτός μου πάνω απ' όλα!...
Μπάυρον - Επιλογές από επιστολές, ημερολόγια και ποιήματα, εκδ. Οδός Πανός
Το Ττ μου αρέσει. Βγάζει μια σταθερότητα. Μια κανονικότητα. Κάτι το τυπικό βρε παιδί μου. Μπορείς να σταθείς είτε δεξιά του είτε αριστερά ...
