"Δύο άνθρωποι ανέβηκαν στον Ναό, για να προσευχηθούν. Ο ένας ήταν Φαρισαίος και ο άλλος Τελώνης. Ο Φαρισαίος στάθηκε επιδεικτικά στο μέσον του Ναού κι άρχισε να προσεύχεται ως εξής: «Θεέ μου, σ’ ευχαριστώ που δεν είμαι σαν τους άλλους ανθρώπους, άρπαγας, άδικος, μοιχός, ή και σαν αυτόν τον τελώνη. Εγώ νηστεύω δυο φορές την εβδομάδα, και δίνω στον ναό το ένα δέκατο από τα εισοδήματά μου».
Αντίθετα ο Τελώνης στεκόταν πίσω, παράμερα, και δεν τολμούσε ούτε τα μάτια του να σηκώσει στον ουρανό. Χτυπούσε το στήθος του και έλεγε: «Θεέ μου, σπλαχνίσου με τον αμαρτωλό». Σας βεβαιώνω ότι έφυγε για το σπίτι του συμφιλιωμένος με τον Θεό ο τελώνης. Αυτού την προσευχή άκουσε ο Θεός. Γιατί όποιος υψώνει τον εαυτό του θα ταπεινωθεί κι όποιος τον ταπεινώνει θα υψωθεί."
Η σημερινή παραβολή δεν είναι μόνο ένα κάλεσμα στην ταπείνωση. Δεν είναι μόνο μια υπενθύμιση πως η περηφάνια είναι η μητέρα όλων των κακών. Από αυτή ξεκινά η πλεονεξία, από αυτή γεννιέται η οργή, από αυτή πηγάζει η αδικία, ο φθόνος, η εκμετάλλευση, ο φόνος. Όταν θεωρούμε πως είμαστε καλύτεροι από τους άλλους θεωρούμε πως έχουμε και δικαίωμα να τους εκμεταλλευτούμε, να τους αδικήσουμε και οπωσδήποτε να έχουμε καλύτερη θέση από όλους. Και θα κάνουμε τα πάντα -μα τα πάντα- για να αποκτήσουμε ό,τι θεωρούμε πως μας ανήκει.
Η παραβολή αυτή είναι στην πραγματικότητα ένα κήρυγμα εναντίον της ανοησίας. Γιατί τι άλλο είναι παρά ανόητος αυτός που έχει μεγάλη ιδέα για τον εαυτό του; Τι άλλο παρά ανόητος μπορεί να χαρακτηριστεί αυτός που θα θεωρεί τον εαυτό του ανώτερο και θα υποτιμά τους άλλους συνανθρώπους του νομίζοντας πως μπορεί να κοροϊδέψει πρώτα τον θεό και έπειτα τον εαυτό του. Όπως ο Φαρισαίος της παραβολής.
Πώς να κοροϊδέψεις τον Θεό που σε δημιούργησε, που σου έδωσε ζωή; Που σε γνωρίζει πιο καλά κι από τον εαυτό σου;
Αλλά και τον εαυτό σου δεν μπορείς να τον κοροϊδέψεις. Ίσως να τον ξεγελάσεις μόνο προσωρινά. Βαθιά μέσα σου πάντα θα ξέρεις ποιος είσαι και τι κρύβεις.
Και τέλος, η παραβολή του Τελώνου και του Φαρισαίου είναι μια κλήση για σιωπή. Σήμερα, μόνο σήμερα, μόνο για μία μέρα, ας μην ανυψώσουμε τον εαυτό μας υποτιμώντας τους άλλους. Ας μην κατηγορήσουμε τους συνανθρώπους μας για τα δικά τους ελαττώματα αλλά ας εξετάσουμε τα δικά μας. Ας μη φωνάξουμε ότι ο κόσμος πρέπει να αλλάξει αλλά ας αποφασίσουμε ήσυχα να αλλάξουμε τον δικό μας εσωτερικό κόσμο. Τούτο το βήμα -το μικρό κι ασήμαντο- θα διαπιστώσουμε ότι κάνει μεγάλη διαφορά.
Γιατί δεν θα το κάνουμε μόνοι μας. Θα έχουμε πάντα δίπλα μας τον Θεό, αφού πράττοντας έτσι, κάνουμε το θέλημά μας, θέλημά Του.
*πίνακας του Bryn Gillette
